Szlachetny człowiek wymaga od siebie, prostak - od innych - Parmenides z Elei

Dla filozofów...

Dialog – podstawowa forma człowieczeństwa
Od „początków” ludzkiej historii (jakąkolwiek narrację przyjąć) życie człowieka, osoby ludzkiej dzieje się w perspektywie społecznej. Pojawia się zawsze ten Drugi, TY. Już w starożytności pojawiło się określenie człowieka jako „animal sociale” (zwierzęcie społeczne, „stadne”). Intuicja ta jest nam życiowo bliska. Można dla unaocznienia przywołać Arystotelesa, który tak pisał: Człowiek jest z natury istotą społeczną; jednostka, która z natury a nie przez przypadek żyje poza społecznością, jest albo kimś niegodnym naszej uwagi, albo istotą nadludzką. Społeczność jest w naturze czymś, co ma pierwszeństwo przed jednostką. Każdy kto nie potrafi żyć we wspólnocie, albo jest tak samowystarczalny, że jej nie potrzebuje, i dlatego nie uczestniczy w życiu społeczności, jest albo zwierzęciem, albo bogiem”.
więcej
EGZYSTENCJALNY PRZYCZYNEK DO FILOZOFII IMMANUELA KANTA

Właściwym kluczem w próbie zrozumienia filozofii Kanta jest teoria poznania. W niniejszym rozważaniu chcemy podjąć myśl Kanta w inny nieco sposób. Rozważania Filozofa z Królewca pragniemy uczynić inspiracją do refleksji o charakterze egzystencjalnym. Jest to ni mniej ni więcej jak tylko eksperyment myślowy. Jeśli Czytelnik uważa, że taka próba jest bezsensowna i że nie ma w niej nic nowego ani ciekawego, bo wszystko to już było, to oczywiście ma do takiej opinii prawo. Ja osobiście wdzięczny jestem za każdą inspirację. Wdzięczność ta rozciąga się od Sokratesa przez Platona i Arystotelesa, św. Augustyna i św. Tomasza, Kartezjusza, Locke’a, Kanta, Hegla, Marksa aż po Kierkegaarda, Lévinasa, prof. Tischnera. Kto kocha filozofię jako filozofię właśnie, a nie jako ideologię, ten nie znajduje wrogów myślenia, lecz źródło inspiracji. Prawdziwa filozofia nie jest taką czy inną grupą wyznawców, lecz samotnym wędrowaniem, podczas którego spotyka się czasem tych, wobec których żywimy wdzięczność za wskazany kierunek, obudzoną myśl, ukazaną nową, zasłoniętą dotąd perspektywę...

więcej
O czasie wolnym...filozoficznie*
Można postawić przewrotne pytanie – czy do wszystkiego w życiu przykładać jakąś filozofię? Słyszymy o filozofii polityki, filozofii marketingu i wielu innych przestrzeni ludzkiego życia. A jeszcze dokładać do tego filozofię czasu wolnego? Tyle wokół poradników i przewodników o tym jak spędzać wakacje, pisanych przez znakomitych psychologów i socjologów, doradców i coachów...
więcej
FILOZOFIA – SZTUKA ŻYCIA CICHEGO I POKORNEGO
Jak dziś żyjemy? Żyjemy otoczeni złudzeniami. Złudzeniami są przedmioty, które widzimy, dźwięki, które słyszymy, myśli, które błądzą w naszych głowach, nie wiedząc nawet o tym, że udają jedynie, że myślą. Złudzenia bierzemy za pewnik, za oczywistość, za niepowątpiewalność, a nawet za prawdę i za najprawdziwszy sens życia...
więcej
FASZYZM HITLEROWSKI JAKO TORTURA - w 30 rocznicę śmierci Jeana Améry’ego
W dniu 28.08.2018 roku stanąłem przed bramą, na której wisi tabliczka z napisem-ostrzeżeniem: Halt! Wer weiter geht wird erschossen!1 Przejście przez tę bramę oznacza wkroczenie w świat, którego nie można zrozumieć. Dziś nikt tu nie strzela, nikt nie zabija, nikt nie krzyczy, nikt nie popycha… Przechodzę dalej w zupełnym milczeniu. Z każdym kolejnym krokiem pogłębia się uczucie przerażenia, a w głowie rodzą się konkretne pytania, pytania dramatyczne, pytania bez odpowiedzi...
więcej
W ŻYCIU CHODZI O MIŁOŚĆ- Vincent van Gogh
Oto, dzięki dobroci i życzliwości przyjaciół mieszkających w Brukseli, mogłem stanąć w miejscu niezwykłym, do którego 139 lat temu przybył dwudziestosześcioletni Vincent van Gogh, chcący pełnić rolę nie tylko kaznodziei, głoszącego biednym robotnikom z Borinage słowo Dobrej Nowiny, ile raczej prawdziwego duszpasterza, będącego razem z tymi, do których czuł się posłany...
więcej
„TWARZ MA SWOJE DZIEJE”. MYŚLENIE I BYCIE. W 205 ROCZNICĘ URODZIN SØRENA KIERKEGAARDA
5 maja 2018 roku obchodziliśmy 205 rocznicę urodzin jednego z najwybitniejszych filozofów europejskich - SØRENA KIERKEGAARDA. Zapraszamy do lektury okolicznościowego tekstu Doktora Stefana Szarego*, filozofa, który od wielu lat interesuje się myślą tego duńskiego filozofa, zwanego "Sokratesem Kopenhagi"....
więcej
Jestem człowiekiem – czy to coś jeszcze znaczy? Rozważania nie-poprawne w "dobie kryzysu"
Można czasami usłyszeć zdanie: "człowiek uczy się przez całe swe życie". Z pewnością wspominamy nieraz własne dzieciństwo i lata szkolne. Nikogo też nie trzeba przekonywać co do wartości poglądu, według którego człowiek najlepiej uczy się na własnych błędach. Niemniej mądry nauczyciel jest zawsze jakimś drogowskazem. Wielu filozofów, widząc życie jako labirynt pełen fałszywych ścieżek, pragnęło wskazać właściwy kierunek...
więcej
STOICYZM – AKTUALNY PROJEKT EGZYSTENCJI (?)

Stoicyzm nie proponuje człowiekowi żadnego systemu norm, opartego na takiej czy innej celowości, lecz proponuje etykę jako sztukę – przede wszystkim sztukę tańca. Dotknąć ziemi palcami, a potem być już gdzie indziej, stąpać jakby się nie stąpało, mieć ciało jakby się go nie miało – oto nowa sztuka życia na ubłoconym i kamienistym świecie. Oto więzień zamknięty w celi! Ale w jego duszy wolny świat”1 – Józef Tischner.

więcej
MALARZ Z DUSZĄ FILOZOFA EGZYSTENCJI-FILOZOFIA SZTUKI VINCENTA VAN GOGHA NA PRZYKŁADZIE OBRAZU „TARAS KAWIARNI NOCĄ”
Vincent van Gogh (1853-1890) kiedy miał 35 lat namalował niesamowity obraz pt. Taras kawiarni nocą (1888). Mieszkał wtedy w Arles nad rzeką Rodan. Jego zdrowie nie było dobre, najbardziej dokuczał mu żołądek, przypominając o latach nędzy i wcześniejszego zaniedbania. Wkrótce miała także dać znać o sobie kolejna choroba, leczona ostatecznie w zakładzie psychiatrycznym...
więcej